Mudanya Ateşkes Görüşmeleri ve Anlaşmanın İmzalanması

Mudanya Ateşkes Görüşmeleri ve Anlaşmanın İmzalanması (3-11 Ekim1922)
26 Ağustosta başlayan Büyük Taarruz’la Batı Anadolu’nun Yunan işgalinden kurtulmasından sonra sıra Boğazlar ve Doğu Trakya’nın kurtarılmasına gelmişti. Mustafa Kemal’in deyimiyle:
“Biz Rumeli’de millî sınırlarımıza dek Doğu Trakya’yı baştan başa almadıkça savaştan vazgeçemezdik.” 1 Bu bölgeler İngilizlerin işgalindeydi ve İngilizler buraları boşaltmak istemiyordu. Türk ordusunun yönünü kuzeye çevirerek Çanakkale’ye yönelmesi üzerine İngilizlerle savaş durumu oluştu. Fransa ve İtalya’nın İngiltere Hükûmeti’ne uyguladığı baskılar ve Rusya’nın savaş devam ederse Türklerin yanında yer alacağını ilan etmesi üzerine İtilaf Devletleri TBMM Hükûmeti’ne ateşkes teklifinde bulundular. Mustafa Kemal Nutuk’ta bundan sonraki gelişmeleri şöyle açıklamıştır:
1. Nutuk, C II, s. 496
2. Nutuk, C II, s. 497
“29 Eylül 1922 günü verdiğim kısa bir cevapla, Mudanya Konferansı’nı kabul ettiğimi bildirdim. Ama Meriç Irmağı’na dek Trakya’nın hemen bize geri verilmesini istedim. 3 Ekimde toplanmanın uygun olacağını söyledim. Mudanya Konferansı’na başkomutanlık adına olağanüstü yetki ile Batı Cephesi Orduları Komutanı İsmet Paşa’yı delege atadığımı bildirdim.”2

Mudanya’da İsmet Paşa’nın başkanlığı altında İngiltere delegesi General Harrington (Harington), Fransa delegesi General Charpy (Şarpi), İtalya delegesi General Monbelli (Monbeli)’nin katıldıkları konferans toplandı. Yunan Hükûmeti’ni Mudanya Görüşmelerinde İngiltere temsil etti. Çünkü Yunanistan delegesi General Mazarakis konferans sonuna kadar kendisini Mudanya’ya getiren gemide bekleyerek kıyıya çıkmadı. Bir hafta süren tartışmalı görüşmelerden sonra 11 Ekimde MudanyaAteşkesAnlaşması imzalandı.

Mudanya Ateşkes Anlaşması’nın imzalanmasında sonra Refet Bele Doğu Trakya’yı teslim almakla görevlendirildi. TBMM Hükûmeti temsilcisi olarak “Trakya Yüksek Komiseri” sıfatıyla coşkun gösteriler arasında İstanbul’a girdi (19 Ekim 1922).
Mudanya Ateşkes Anlaşması askerî başarıların ardından kazanılmış siyasi bir zaferdir. Bu anlaşma ile İstanbul ve Boğazların yönetiminin TBMM’ye bırakılması Osmanlı Devleti’nin sona erdiğinin ve bunun da İtilaf Devletleri tarafından kabul edildiğinin göstergesidir.

Mudanya Ateşkes Görüşmeler

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir